Mô hình trồng nấm mang lại hiệu quả cao ở Lạng Giang

Mo_hinh_trong_nam.jpgTrong những năm gần đây, sự chuyển hướng của người tiêu dùng sang những sản phẩm sạch, an toàn, có giá trị dinh dưỡng, giá trị dược liệu cao, đã mở ra cơ hội  thúc đẩy nghề trồng nấm ở tỉnh Bắc Giang phát triển mạnh và được xem như là một nghề mang lại hiệu quả kinh tế cao so với nhiều cây trồng khác, góp phần xóa đói, giảm nghèo và làm giàu cho người nông dân.     

Thực hiện Đề án “đào tạo nghề cho lao động nông thôn đến năm 2020” theo quyết định 1956 của thủ tướng chính phủ được triển khai thực hiện trên tất cả các địa phương trên toàn tỉnh cũng như cả nước. Hội Nông dân tỉnh đã tổ chức mở hàng trăm lớp dạy nghề cho lao động nghèo ở khắp các huyện trên địa bàn toàn tỉnh. Qua đó trang bị kiến thức cho nông dân áp dụng các mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi mang lại hiệu quả kinh tế cao. Từ đó tạo điều kiện cho nông dân mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng đa dạng hóa đáp ứng nhu cầu tiêu thụ của thị trường nhằm vươn lên thoát nghèo và làm giàu chính đáng cho bản thân và gia đình.
Xuất phát từ điều kiện thời tiết, khí hậu thuận lợi cùng nhiều lợi ích thiết thực của nghề trồng nấm như tận dụng các phế liệu trong nông nghiệp, lâm nghiệp và công nghiệp, cung cấp nguồn thực phẩm an toàn, có giá trị dinh dưỡng, giá trị dược liệu cao, khai thác được lợi thế lao động, góp phần bảo vệ môi trường, tăng lượng phân hữu cơ sạch cho đồng ruộng...Thời gian qua, nhiều hộ nông dân trong tỉnh đã đầu tư trồng nấm và đã thu được kết quả đáng khích lệ.
Đến thăm Cơ sở sản xuất chế biến nấm Vinh Thúy tại thôn 5, xã Nghĩa Hưng, huyện Lạng Giang do ông Đỗ Vinh Thúy làm chủ - một trong những ví dụ điển hình trong việc đưa nghề trồng nấm phát triển tại xã Nghĩa Hưng. Ông đã trải qua rất nhiều nghề như trồng lúa, cây màu, chăn nuôi... để phát triển kinh tế cho gia đình nhưng cuộc sống vẫn hết sức khó khăn. Đến năm 2002 với lòng say mê vốn có với nghề trồng nấm ông đã tham quan, học tập các mô hình trồng nấm từ bạn bè trong tỉnh, được hướng dẫn quy trình và cung ứng giống từ Trung Tâm Giống nấm Bắc Giang ông đã quyết định chọn nghề trồng nấm đề phát triển kinh tế cho gia đình. Ban đầu chỉ với 5 đến 7 tấn nguyên liệu 1 năm thu lãi khoảng 40 triệu đồng. Nhận thấy lợi nhuận từ nghề trồng nấm đem lại khá cao, năm 2008 được sự hỗ trợ của tỉnh từ “phong trào nông dân làm nấm” đến năm 2009 ông đã mở rộng diện tích lên đến 0.5ha, thành lập cơ sở sản xuất nuôi trồng và chế biến nấm với trên 200 tấn nguyên liệu 1 năm chủ yếu là trồng nấm sò, mọc nhĩ, nấm rơm, nấm mỡ và linh chi. Gia đình chỉ có hai lao động chính, ông Thúy phải thuê thêm từ 10 đến 15 lao động tại địa phương để chăm sóc nấm. Từ trang trại này, mỗi năm gia đình ông thu nhập khoảng 300 triệu đồng. Ông so sánh với các loại cây trồng xuất khẩu như cà chua bi, ớt, dưa chuột bao tử... cây nấm có lợi thế hơn về thời gian, chi phí đầu tư, công chăm sóc, ít gặp rủi ro và đặc biệt là hiệu quả kinh tế cao. Cứ 100m2 nấm sò hết khoảng 10 tấn nguyên liệu, chi phí cho 10 tấn nguyên liệu, công pha chế, đóng bịch đến hấp sấy, vận chuyển và cấy giống vào tới nhà đến khi trích ra nấm thì hết khoảng 20 triệu đồng. Mỗi nhà 100m2 sẽ thu được từ 3,5 đến 4 tấn. Với giá 30 nghìn đồng/kg trừ chi phí sẽ lãi khoảng 40 triệu đồng. Lợi nhuận mà cây nấm mang lại tương đối cao kỹ thuật trồng và chăm sóc cũng không mấy phức tạp, tuy nhiên ông cho biết yếu tố quan trọng nhất để thành công là phải nắm rõ quy trình kỹ thuật từ tất cả các khâu như: pha chế nguyên vật liệu, đóng bịch, vào phôi, đến trích, sấy...
Là một loại cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế tương đối cao cho người dân, không mất nhiều sức lao động nên tận dụng được nguồn lao động nông nhàn dồi dào, vốn đầu tư ban đầu thấp, tận dụng được nguồn nguyên liệu sẵn có như rơm rạ, mùn cưa… đây chính là những lợi thế đưa cây nấm trở thành cây trồng số một trong những cây chủ lực của địa phương. Không chỉ có ông Thúy, nhiều hộ dân khác trong huyện Lạng Giang đã nhận thấy tiềm năng của cây nấm nên đã mạnh dạn đầu tư vào sản xuất như Anh Hoàng Văn Bẩy, thôn Đại Phú 2, xã Phi Mô, ông Nguyễn Văn Hùng, thôn Tân Văn 1, xã Tân Dĩnh,... hàng năm sử dụng trên 100 tấn nguyên liệu, doanh thu đạt 500 đến 600 triệu đồng/năm, thu lãi từ 200 đến 300 triệu đồng/năm.
Theo kết quả đánh giá của Bộ Nông nghiệp và PTNT, hiện nấm là loại thực phẩm sạch, hết sức bổ dưỡng, hiện thị trường trong và ngoài nước đang có nhu cầu rất lớn. Chính vì vậy Chính phủ đã phê duyệt nấm là 1 trong 6 sản phẩm Quốc gia giai đoạn 2011 - 2020. Như vậy đầu ra của các sản phẩm nấm là vô cũng thuận lợi.
Xét về mọi yếu tố cũng như điều kiện Lạng Giang là một huyện có lợi thế về phụ phẩm nông nghiệp để sản xuất nấm rất lớn nên hoàn toàn có thể đưa cây nấm trở thành một loại cây chủ lực để phát triển kinh tế của tỉnh trong thời gian tới.
Không riêng ở huyện Lạng Giang, hiện trên toàn tỉnh đã có hơn 500 hộ sản xuất nấm tập trung chủ yếu ở một số địa phương đã hình thành những điểm sản xuất tập trung có quy mô làng nghề như xã Tiên Lục, Tân Dĩnh (Lạng Giang); Trí Yên, Đồng Việt (Yên Dũng); Ninh Sơn (Việt Yên)… Năm 2009, Bộ Khoa học - Công nghệ giao cho Trung tâm Giống nấm Bắc Giang chủ trì thực hiện dự án "Xây dựng mô hình sản xuất giống nấm hàng hoá có năng suất, chất lượng cao và bảo quản chế biến nấm tại tỉnh Bắc Giang". Sau 4 năm thực hiện đề án trên, đã có 91 lớp tập huấn cho khoảng 4.000 lượt người được tiếp nhận chuyển giao kỹ thuật. Qua 4 năm (2007-2010) đạt gần 3.500 tấn, doanh thu gần 40,9 tỷ đồng, tạo thêm công ăn việc làm cho khoảng 2.000 lao động nông nhàn có thu nhập khá... Đây là kết quả bước đầu khá thuận lợi và là cơ hội để nghề trồng nấm ngày càng phát triển, trở thành sản phẩm hàng hóa chủ lực có giá trị và hiệu quả kinh tế cao trong nông nghiệp của tỉnh giai đoạn 2011 - 2020 ./
Hoàng Thị Thoa
Sở Khoa học và Công nghệ Bắc Giang